بررسی میزان آلودگی منتشر شده در قطع هر مترمکعب چوب بوسیله اره موتوری (منطقه مورد مطالعه: جنگلهای پایین بند صنایع چوب و کاغذ مازندران)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی ساری

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی ساری

3 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی ساری

چکیده

یکی از ابزار مهم و اصلی در کار قطع و تبدیل درختان اره موتوری می باشد. اره­های موتوری که امروزه در جنگل استفاده می­شود همه دو زمانه و بنزین سوز هستند. بنزین موتور آمیزه ای از هیدرو کربن­های حلقوی و ایزومره با نسبتهای متفاوت می باشد که بر اثر سوخت هیدروکربن ها، گازهای آلاینده در هوا منتشر شده و باعث آلودگی هوا می­شود. این تحقیق در جنگلهای پایین بند شرکت صنایع چوب و کاغذ مازندران انجام گرفته است. هدف از انجام این مطالعه بررسی میزان تولید آلاینده­های منتشر شده در هوا بر اثر قطع هر مترمکعب چوب، توسط اره موتوری در جنگلهای پایین بند بود. نتایج حاصل از این این تحقیق نشان داد که میزان متوسط مصرف بنزین برای قطع هر مترمکعب چوب معادل 81.7 سی سی و میزان آلاینده­های منتشر شده در هوا برای این مقدار بنزین نیز به صورت زیر بود: اکسید کربن 46.7 گرم، اکسید ازت 1.2 گرم، هیدروکربن 5.3 گرم، آلدئید 0.04 گرم، انیدرید سولفورو 0.04 گرم، سرب 0.03 گرم، بنزپیرن 0.0001 گرم و گرد و غبار 0.007 گرم و کمترین میزان CO2 منتشر شده در  نوبت­های مختلف سوختگیری برای قطع هر مترمکعب چوب 1.3 گرم و بیشترین مقدار نیز 14.8 گرم محاسبه گردید

کلیدواژه‌ها


بررسی میزان آلودگی منتشر شده در قطع هر مترمکعب چوب بوسیله اره موتوری

(منطقه مورد مطالعه: جنگلهای پایین بند صنایع چوب و کاغذ مازندران)

 

مجید لطفعلیان

(استادیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی ساری)

نغیمه بدراقی

(دانش آموخته کارشناسی ارشد دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی ساری)

حامد نقوی

(دانشجوی کارشناسی ارشد دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی ساری)

 

چکیده:

یکی از ابزار مهم و اصلی در کار قطع و تبدیل درختان اره موتوری می باشد. اره­های موتوری که امروزه در جنگل استفاده می­شود همه دو زمانه و بنزین سوز هستند. بنزین موتور آمیزه ای از هیدرو کربن­های حلقوی و ایزومره با نسبتهای متفاوت می باشد که بر اثر سوخت هیدروکربن ها، گازهای آلاینده در هوا منتشر شده و باعث آلودگی هوا می­شود. این تحقیق در جنگلهای پایین بند شرکت صنایع چوب و کاغذ مازندران انجام گرفته است. هدف از انجام این مطالعه بررسی میزان تولید آلاینده­های منتشر شده در هوا بر اثر قطع هر مترمکعب چوب، توسط اره موتوری در جنگلهای پایین بند بود. نتایج حاصل از این این تحقیق نشان داد که میزان متوسط مصرف بنزین برای قطع هر مترمکعب چوب معادل 81.7 سی سی و میزان آلاینده­های منتشر شده در هوا برای این مقدار بنزین نیز به صورت زیر بود: اکسید کربن 46.7 گرم، اکسید ازت 1.2 گرم، هیدروکربن 5.3 گرم، آلدئید 0.04 گرم، انیدرید سولفورو 0.04 گرم، سرب 0.03 گرم، بنزپیرن 0.0001 گرم و گرد و غبار 0.007 گرم و کمترین میزان CO2 منتشر شده در  نوبت­های مختلف سوختگیری برای قطع هر مترمکعب چوب 1.3 گرم و بیشترین مقدار نیز 14.8 گرم محاسبه گردید

.

 

کلمات کلیدی: اره موتوری، آلودگی، بنزین، قطع درختان، موتور دو زمانه

 

 

 

 

مقدمه:

ظهور اره موتوری تحول عظیمی را در امر قطع و تبدیل درختان جنگلی بوجود آورده و بازده بهره برداری را افزایش داده است. قبل از آن اره های دو سر دستی و تبر یکه تاز میدان بودند و امور بهره برداری از جنگل با زحمت بیشتر ولی خطرات کمتر برای انسان و جنگل انجام می شد در حالی که امروزه حذف اره موتوری در کار بهره برداری غیر قابل تصور است و به عنوان یکی از تجهیزات اصلی در قطع می باشد (لیگوندا، 1996 ). در ابتدا انسان سعی کرد اره های دستی را به گونه ای موتوری طراحی کند و حرکات رفت و برگشت که توسط دست انجام می گیرد را توسط موتور انجام دهد، بنابراین از نیروی بخار، هیدرولیک و .... استفاده کرد. بدلیل نیاز به نیروهای نگهدارنده در حرکت رفت و برگشت اره های دو سر ایجاد شد بعد از مدتی به اره های موتوری کمانی تبدیل شدند. در این اره ها در یک قسمت موتور و در قسمت دیگر یک کمان تعبیه شده بود که در یک حرکت رفت و برگشت موجب ایجاد برش می شد (لطفعلیان، 1385). امروزه اره موتوری ها از دو قسمت کلی تشکیل یافته؛ یکی قسمت نیرو دهنده یا محرکه (موتور) و دیگر قسمت برنده. این دو قسمت بوسیله ضمایم ارتباط و انتقال نیرو به هم متصل و مربوط گردیده اند. موتورهای احتراقی به دو دسته تقسیم می شوند 1- برون سوز 2- درون سوز، موتورهای درون سوز نیز به دودسته چهار زمانه و دو زمانه تقسیم می شوند (امیرتیموری، 1383). اره موتوری های مدرن بلااستثناء از موتورهای دوزمانه یا دو هنگامه ساخته می شوند ( ساریخانی، 1370).

بطور کلی، روش کار موتورهای دو زمانه بصورت زیر می باشد:

            1- اگر فرض شود که پیستون در نقطه مرگ بالا[1] قرار گرفته باشد در این لحظه شمع جرقه می زند و پیستون با سرعت به سمت پایین حرکت می کند. پس از اینکه پیستون نصف مسیر را طی کرد، از برابر مجرای خروجی که به اگزوز متصل می باشد، عبور می کند و دریچه خروج دود باز شده و دود تخلیه می شود. در همین لحظه مجرای انتقالی به خاطر اینکه پیستون از مقابل سوراخ آن می گذارد و در اثر فشاری که پیستون حین پایین رفتن به مخلوط متراکم شده داخل محفظه وارد می کند، از آن مسیر مخلوط هوا و بنزین به بالای پیستون راه پیدا می کند. سطح بالای پیستون طوری طراحی شده که این مخلوط به بالای سیلندر می رود و از بالا باعث جارو کردن داخل سیلندر از دود حاصل از احتراق می شود و تقریباً کلیه دودها از راه مجرای خروجی تخلیه می شود. تا این مرحله فقط پیستون از مرگ بالا به نقطه مرگ پایین[2] رسیده است. پس با نیم دور گردش میل لنگ یعنی 180 درجه سه عمل احتراق، تخلیه و مکش انجام شده است. 

            2- وقتی که پیستون از نقطه مرگ پایین به سمت بالا حرکت می کند، ابتدا مجرای ورودی که به کاربراتور متصل می باشد و در انتهای سیلندر قرار دارد، چند درجه مانده به نقطه مرگ بالا شمع جرقه می زند و عمل احتراق صورت می گیرد (  امیر تیموری، 1383). موتورهای دو زمانه در هر حرکت رفت و برگشت نیرو ایجاد می کنند که این امر باعث مصرف بیشتر سوخت (یعنی آلودگی بیشتر محیط زیست) و تولید نیروی بیشتر در واحد زمان می شود. عامل اصلی که باعث انتخاب موتورهای دو زمانه، با مصرف بیشتر سوخت در اره موتوری ها می شود با تولید نیروی برابر در واحد زمان، سبکتر بودن آنها نسبت به موتورهای چهار زمانه است (لطفعلیان، 1385).

امروزه مهمترین معایبی که بر کارکرد اره های موتوری پس از آلوده کنندگی آنها برای محیط زیست وارد است عبارتند از: 1-  چون موتور در مجاورت کارگر و در دست او کار می کند ممکن است گازهای متصاعده باعث مسمومیت های شدید گردد و از  آلاینده­های محیط زیست نیز محسوب می شود. 2-  مهمتر از آن صدای ناهنجار موتور در حین کار است که بعد از مدتی منجر به سنگینی گوش و حتی کر شدن[3] کارگر می شود. این عیب اره موتوری­ها از محاسن آن نیز محسوب می شود زیرا صدای اره موتوری باعث می­شود که هر جا قاچاق چوب صورت گیرد جنگلبانان متوجه شوند. 3-  بزرگترین عیب اره موتوری لرزش دائمی آن حین کار است که دربدن و مخصوصاً دستهای کارگر ایجاد ناراحتی می نماید و کارگر پس از مدتی کار با اره موتوری ممکن است به بیماری مخصوصی که سفیدی دست[4] نام دارد مبتلا گردد. بیماری سفیدی دست نوعی اختلال گردش خون در دست هاست که بر اثر ارتعاشات و ارزش اره موتوری در دست کارگر بوجود می­آید و ممکن است به از کار افتادگی دست منجر شود. به همین علت هیچ اره موتوری تاکنون علامت F. P. A. را که نشانه قبول و توسعه ابزار و وسایل کارگر جنگل است، از طرف موسسه بررسی وسایل جنگل در آلمان بدست نیاورده است (ساریخانی، 1380). هدف از انجام این مطالعه بررسی میزان تولید آلاینده­های هوا بر اثر قطع هر مترمکعب چوب توسط اره موتوری می­باشد (بعنوان یکی از معایب اره موتوری) بنزین موتور آمیزه ای است از هیدرو کربن های عمدتاً حلقوی و ایزومره با نسبتهای متفاوت که برای افزایش درجه آرام سوزی آن، برخی از ترکیبات آلی به آن اضافه می شود (مرکزآمار ایران، 1379). سوخت این مواد منبع مهم آلاینده هوا می باشد. طبق مطالعه­ای که در کشور سوئد انجام گردیده به این نتیجه رسیدند که در مجموعه ی عملیات جنگلداری به ازای تولید هر مترمکعب چوب، علاوه بر گازهای دیگر 15 کیلوگرم گاز CO2 تولید می­شود (استافان برگ و اوالوتا، 2005).

 امروزه بسیاری از پژوهشگران در طبقه بندی سوانح، تغییر اقلیم و مخاطره ناشی از افزایش  CO2 جو را در رده بلایای جدید ناشی از فعالیتهای صنعتی قرار داده­ و آثار منفی تغییر اقلیم ناشی از افزایش CO2 را به سلامت زیستمندان کره زمین و محیط زیست جهانی، مورد بررسی قرار داده­اند. بیشتر این دانشمندان با توجه به سرعت افزایش CO2 و تغییرات اقلیمی ناشی از آن معتقدند که در آینده، مهم­ترین بحث مخاطرات محیطی به آثار ناشی از تغییر اقلیم اختصاص خواهد یافت. مطالعات دیرینه شناسی حاکی از آن است که غلظت CO2 موجود در اتمسفر زمین از 150 هزار پیش سال تاکنون بین 200 تا 300 ppm (قسمت در میلیون) در نوسان بوده و در هزاره اخیر نیز غلظت آن برابر با 280 ppm بوده است. از سال 1850 میلادی همزمان با شروع انقلاب صنعتی و استفاده بی­رویه از سوخت­های فسیلی، جنگل زدایی و تخریب مراتع خصوصاً در مناطق پرباران حاره­ای، میزان CO2 موجود در جو شروع به افزایش کرده به طوری که در سال 1990 مقدار آن به 325 ppm رسیده است. در سال 2000 میلادی میزان CO2 جو به رقم 395 ppm  (خورشید دوست و قویدل رحیمی، 1385)،  متان از 600 به 1800، NO3 از 285 ppm فراتر رفته و از سال 1940 تاکنون مقدار FCKW از صفر به 0.3 ppm افزایش داشته است. بر طبق بررسی­های دانشمندان که بر روی حباب­های هوای داخل یخ­های قطبی صورت گرفته است، در دوران یخبندان از مقدار گازهای CO2 و NO3 و متان کاسته و در دوران بین یخبندان بر مقدار آنها افزوده شده است. نتیجه اینکه تغیرات متوسط گرمای کره زمین بطور مستقیم با میزان گازهای موجود در جو ارتباط دارد. از سال 1850 تاکنون، 0.7 درجه سانتی گراد بر متوسط دمای هوای کره زمین افزوده شده است. به عقیده همین دانشمندان، هرگاه که متوسط دمای هوا تنها 2 درجه بالاتر رود مقدار زیادی از یخ­های قطبی ذوب شده و سطح آب­های کره زمین تا 100 متر بالا خواهد آمد. با بالا آمدن سطح آب اقیانوس­ها تا ارتفاع 100 متر، جزایر داخل اقیانوس­ها و سواحل قاره­ها تا ارتفاع 100 متر به زیر آب فرو می­روند و خسارات جبران ناپذیر اقتصادی و جانی به بار می­آید (یخکشی،1381).

درمجموعه عملیات جنگلداری برای تولید هر مترمکعب چوب، بیشترین انتشار آلاینده هوا،از نوع NOx، CO2 و SO2 می­باشد (استافان برگ و اوالوتا، 2005). انتشار این نوع آلاینده­ها در جنگل در مقایسه با انتشارسایر آلاینده­ها باعث تغییرات خیلی کم آب و هوا می­گردد. با این حال، کاهش این نوع گازها به مقدار خیلی کم نیز کمکی برای آینده زمین می­باشد.

 

مواد و روشها

منطقه مورد مطالعه در این تحقیق پارسلهای 26 و 28 سری یک بخش صنایع چوب و کاغذ مازندران، حوزه آبخیز سیاه رود از جنگلهای پایین بند صنایع چوب کاغذ مازندران می باشد. مساحت پارسلهای 26 و 28 به ترتیب 62.5 و 45 هکتار و حجم در هکتار این دو پارسل نیز 316 و 238 متر مکعب می باشد.

اره موتوری استفاده شده در این کار اشتیل[5] با ظرفیت باک بنزین 1210 سی سی بوده است، قدرت موتور 7 اسب بخار در سرعت 7000 دور در دقیقه (ساریخانی، 1370) و حجم سیلندر 106 سی سی  است (کاتالوگ اشتیل، 2007).  

میزان مصرف سوخت ماشین آلات جنگلی را می توان به دو شکل اندازه گیری کرد 1- سوخت براساس واقعیت مصرف (با اندازه گیری حین انجام کار) 2- براساس جدول شماره 1. برای محاسبه میزان آلاینده های ایجاد شده نیز از کتاب شناخت، حفاظت و بهسازی محیط زیست ایران استفاده گردید.

 

 

 

جدول 1: میزان مصرف سوخت به ازای کار بستگی (ساریخانی 1370)

نوع کار

کار بستگی 20%

کاربستگی 40%

کاربستگی 70 %

کاربستگی100 %

موتورهای دیزلی

[6]gr 360

Li0.43

gr 230

Li 0.286

gr 200

Li 0.24

gr 200

Li 0.24

دیزلی با شمع حرارتی

 gr550

Li 0.66

gr 330

Li 0.4

gr 260

Li 0.31

gr 280

Li 0.34

موتور بنزینی چهار هنگامه

gr800

Li 1.1

gr 450

Li 0.6

gr 350

Li 0.47

gr 330

Li 0.045

موتور بنزینی دو هنگامه

gr 860

Li 1.1

gr 500

Li 0.7

gr 370

Li 0.52

gr 400

Li 0.56

طبق این جدول سوخت معمولی ماشین ها بستگی به قدرت موتور (اسب بخار) و کار بستگی آن (حداکثر استفاده از نیروی موتور یعنی کاربستگی صد در صد) دارد. کار بستگی ماشین آلات جنگلی 20 درصد است (ساریخانی، 1370). حال اگر بخواهیم طبق این روش میزان سوخت اره موتوری را محاسبه کنیم. خواهیم داشت.

میزان سوخت مصرفی برای یک ساعت کار اره موتوری= ضریب کار بستگی ×  قدرت اره موتوری به اسب بخار

Li/h                                                                                                    1.54= Li 1.1× 20% × 7  

یعنی یک اره موتوری در یک ساعت 1.54 لیتر بنزین مصرف می کند. در این مطالعه از روش اول یعنی اندازه گیری حین انجام کار استفاده شد.

برای انجام این تحقیق ابتدا زمان قطع  هر جزء از سیکل قطع درخت با استفاده از کرنومتر اندازه گیری شد. قطر، نوع گونه و حجم هر درخت با استفاده از شماره درختهای قطع شده از جدول های مربوطه استخراج شد. پارامترهای اندازه گیری شده را می توان در جدول شماره 4 مشاهده کرد. زمان کل قطع با احتساب تاخیرهای فنی و با حذف تاخیرهای شخصی و اجرایی محاسبه شد؛ زیرا انسان ناگریز از تاخیرهای فنی می­باشد، بنابراین جزء سیکل کاری محسوب می­شود. برای اندازه گیری میزان انتشار گازهای آلاینده­ هوا ابتدا باید میزان انرژی مصرف شده محاسبه گردد؛ چون میزان تولید آنها رابطه مستقیم با میزان انرژی مصرف شده دارد. به همین منظور برای محاسبه میزان آلودگی ایجاد شده از قطع هر مترمکعب چوب میزان بنزین مصرف شده اندازه گیری گردید. از آنجا که میزان مصرف بنزین را برای قطع یک مترمکعب چوب در حین انجام کار نمی توان محاسبه کرد، حجم درختان قطع شده برای هر نوبت سوختگیری، محاسبه شده و سپس بر طبق این محاسبات متوسط بنزین مصرف شده برای قطع هر مترمکعب چوب اندازه گیری گردید (جدول 3). برای اندازه گیری  گازهای آلاینده منتشر شده در هوا برای قطع هر مترمکعب چوب نیز از روش کتاب شناخت، حفاظت و بهسازی محیط زیست ایران استفاده گردید.

 

جدول 2: پارامترهای اندازه گیری شده در این مطالعه

شماره

گونه

قطر برابر سینه (cm)

حجم

پایان بن زنی

پایان بن بری

(ثانیه)

پاک کردن

تاخیرها

میزان سوخت گیری به cc

کل زمان قطع

(ثانیه)

ملاحظات

فنی

 

شخصی

اجرایی

1

ممرز

105

14.33

3.45

11.30

 

0

0

0

 

11.30

 

2

کرات

35

0.94

0.55

1.10

 

0

0

0

 

1.10

 

3

ممرز

50

2.22

0.51

1.28

 

0

0

0

 

1.28

 

4

کلهو

40

1.22

0.30

0.50

 

0

0

0

 

0.50

 

5

ممرز

55

2.83

1.35

3.00

 

0

0

0

 

3.00

 

6

انجیلی

20

20

0.16

0.16

-

5.32

 

0

0

0.38-5.17

 

0.43

اره موتوری گیر کرد

 

 

54

انجیلی

55

2.44

3.05

8.30

 

0

0

0

 

8.30

 

 

 

نتایج:

میزان سوخت مصرف شده برای قطع هر مترمکعب چوب و میزان حجم برداشت شده در هر سوختگیری برآورد گردید (جدول 3) و طبق این برآورد بطور متوسط 81.7 سی سی بنزین برای قطع هر متر مکعب چوب بدست آمد.

 

جدول 3: میزان مصرف سوخت برای ازای هر مترمکعب چوب قطع شده

میزان بنزین مصرف شده برای قطع هر مترمکعب چوب (cc)

میزان حجم قطع شده به ازای هر سوختگیری به  (m3)

میزان بنزین مصرف شده به ازای هر سوختگیری (cc)

 

22.9

43.7

1000

57

21.2

1210

55

21.8

1200

52.7

7.6

400

67.5

6.2

420

62.6

12.8

800

254.2

5.8

1480

572

119.1

6510

میانگین

 

طبق این اندازه گیری ها شکل شماره 1 نشان دهنده میزان مصرف سوخت به ازای قطع هرمتر مکعب چوب می­باشد.

 

 

                                                                                                            

                       

 

 

 

 

 

 

شکل 1- میزان سوخت مصرف شده به ازای قطع هر مترمکعب چوب در سیکلهای مختلف کار

 

از سوخت یک کیلوگرم بنزین (1.4 لیتر)، 800 گرم دی­اکسید کربن، 20 گرم اکسید ازت، 90 گرم هیدروکربن، 0.7 گرم آلدئید، 0.6 گرم انیدرید سولفورو، 0.5 گرم ترکیبات سرب، 0.001 گرم بنزوپیرن و نزدیک به 0.12 گرم گرد و غبار تولید می شود (یخکشی، 1381). طبق محاسبات بالا میزان آلاینده­های تولید شده از قطع هر متر مکعب چوب در این مطالعه برآورد گردید (جدول 4).

 

جدول 4: میزان آلایند­ها برای قطع یک متر مکعب چوب

میزان آلاینده­ها به گرم

آلاینده

46.7

اکسید کربن

1.2

اکسید ازت

5.3

هیدروکربن

0.04

آلدئید

0.04

انیدرید سولفورو

0.03

سرب

0.0001

بنزپیرن

0.007

گرد و غبار

 

سپس در مرحله بعد میزان CO2 تولید شده برای قطع هر مترمکعب چوب در هر نوبت سوختگیری نیز محاسبه گردید که شکل شماره2 نشان دهنده این اندازه گیری می باشد (شکل 2).

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

شکل 2: میزان CO2 تولید شده برای قطع هر مترمکعب چوب در سیکل­های مختلف کاری

 

بحث و نتیجه گیری:

مسئله آلودگی هوا در کشورهای صنعتی به حدی اهمیت دارد که وقت زیادی از کار رهبران و سیاستمداران ممالک صرف این نوع موضوعات می­شود. بشر در تولید آب و هوا نقشی ندارد، ولی حفظ و نگهداری آن از وظایف اولیه هر انسانی است.

 میزان انتشار آلاینده­ها در هوا به میزان سوخت مصرف شده بستگی دارد و میزان سوخت مصرف شده توسط اره موتوری نیز به نوع اره موتوری، مهارت اره موتورچی، درجه سختی چوب درختان و قطر درختان توده بستگی دارد. درختان با چوب سخت مثل انجیلی برای قطع به زمان و سوخت بیشتری نیاز دارند. اگر متوسط قطر درختان یک توده نیز کم باشد نسبت به توده ای که دارای متوسط قطر بیشتری می باشد، میزان مصرف بنزین نسبت به واحد حجم تولیدی، بیشتر است (لطفعلیان، 1385). همانطوری که در جدول شماره2 مشاهده می­گردد قطر درختان توده خیلی زیاد نیست، در نتیجه این مطالعه صرفاً در توده های با قطر متوسط پایین بند با گونه های سخت مثل انجیلی و نسبتاً سخت مثل کرات و ممرز می تواند کاربرد داشته باشد. نتایج حاصل از این مطالعه نشان می­دهد که مهارت اره موتورچی نقش تعیین کننده داشت. همانطور که در جدول شماره 3 مشاهده می­شود. همانطور که در شکل شماره 1 مشاهده می­شود در سیکلهای کاری مختلف کمترین میزان بنزین مصرف شده برای قطع هر مترمکعب چوب 22.9 سی سی و بیشترین مقدار آن برابر 254.2 سی سی، یعنی 11.5 برابر بود. دلیل بالا رفتن مصرف سوخت در سیکل 7، تشخیص نادرست جهت میل درخت توسط اره موتورچی و گیر کردن اره موتوری بود. میزان CO2 منتشر شده در هوا نیز به ترتیب برای اولی 1.3 گرم و برای دومی 14.8 گرم برای قطع هر مترمکعب چوب بدست آمد. حال اگر این میزان را در 0.9 میلیون هکتار جنگلهای تجاری شمال با رویش متوسط 4 مترمکعب (متوسط برداشت حدود 2 مترمکعب) در هکتار محاسبه گردد در یک سال علاوه بر گازهای دیگر حدود 1.8تن گاز اکسید کربن فقط در جنگلهای شمال ایران تولید می­گردد.

                                                                      تن     1.8= 1000000/900000×2

 مسلما این مقدار در 3.4 میلیارد هکتار جنگلهای دنیا خیلی بیشتر از این مقدار می­باشد.

همانطور که در بالا نیز اشاره گردید عامل اصلی مصرف بالای سوخت و تولید بیشتر گازهای آلاینده مربوط به بی­دقتی اره موتورچی در تشخیص جهت میل درخت و گیر کردن درخت و مصرف زمان و انری می­شد از آنجا که برای جلوگیری از آلودگی باید ابتدا منشاء آلوده کننده را جستجو کرد و آنگاه در صدد اندیشیدن تدابیری برای جلوگیری از آن برآمد.عامل اصلی افزایش آلودگی در جنگل نیز آموزش ندیدن کارگران جنگل می باشد در صورتی که با آموزش دادن کارگران می­توان میزان آلودگی و میزان مصرف بنزین را 11.5 برابر کاهش داد. زیرا کاهش آلاینده­ها هوا حتی به میزان خیلی کم برای حیات کره زمین و زیستمندان آن کمک موثری است (استافان برگ و اوالوتا، 2005).

 

تشکر و قدر دانی:

از آقای مهندس رفیعی مدیر بهره برداری شرکت چوب و کاغذ مازندران وکارمندان بخش بهره برداری  صنایع چوب و کاغذ مازندران به خاطر همکاری که با ما داشتند کمال تشکر و قدردانی را داریم.

 

منابع:

1- امیر تیموری. احمد، 1383، آموزش اتو مکانیک به زبان ساده، نشر انشاء، 414ص.

2- خورشید دوست، ع. قویدل رحیمی، ی. 1385. شبیه سازی آثار دو برابر شدن دی اکسید کربن جو بر تغییر اقلیم تبریز با استفاده از مدل آزمایشگاه پویایی سیالات ژئوفیزیکی (GFDL)، فصلنامه محیط شناسی، شماره 39، 1-10ص.

3- ساریخانی، ن. 1370، بهره برداری جنگل، چاپ دانشگاه تهران، 776 ص.

4- لطفعلیان، م. 1385، جزوه درس بهره برداری دوره کارشناسی، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه مازندران.

5- لطفعلیان، م. 1386، جزوه درس ماشین آلات جنگل دوره کارشناسی ارشد، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه مازندران.

6- مرکز آمار ایران، 1380، سالنامه آماری کشور 1379، نشریات مرکز آمار ایران، 780 ص.

7- یخکشی، ع. 1381. شناخت، حفاظت و بهسازی محیط زیست ایران. موسسه آموزش عالی علمی کاربردی جهاد کشاورزی. 445 ص.

 

8- Arteau, J. Arcand, J.F,. & Turcot, D. 1996. Factors influencing the performance of chainsaw Leg Protective derices an its measurement, Performance of protective clothing: Fifth volume, ASTMSTP 1237.

9- Katalog Stihl ,2007. Tow High- Performance chainsaws for use in Hardwood and big timber.

 

10- Liguongda, Wang Libail, 1996. Development of forest Engineering in china- Looking Abead ten years, Journal of Forest engineering 13-20 page.

11- Putnam, T., Jackson, G., and Davis,J. 1982. chainsaw chaps Redesign. United states Department of Agriculture.

12- Saffan Berg, Eva- Lotta Lindholm. 2005. Energy use and environmental impacts of forest operations in Sweden. Journal of Cleaner Production 13 (2005) 33- 42 pp.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Investigation of pollution output in felling by chainsaw

 

 

Abstract:

Chainsaw is an important instrument in felling. The chainsaws that use in forest are working by gas and all of them have tow-stroke cycle engine. Gas is a combined cycle hydrocarbon with a different ratio in material that burning them is polluting the air. This study was done in lower height forests of Mazandaran Wood and Paper Industries Co. (MWPI). The aim was study about amount of gas polluting the air from each cubic meter of wood production by chain saw in felling activities. Results show that the average consumption of gas for felling is 81.7 cc/m3 wood and the amount of scattered polluter were: Carbon Oxide 46.7 gr, Nitric Oxide 1.2 gr, Hydrocarbon 5.3 gr, Plumb 0.03 gr, Benzoapyrene 0.0001 gr, and Dust 0.007 gr. The lowest amount of scattered Co2 was 1.2 gr and the most amounts were 14.8 gr for felling each cubic meter of wood.

 

Keywords: chainsaw, pollution, gas, felling, tow-stroke cycle engine.



[1]- T.D. C   (  Top- Died- Center)

[2]- B. D. C (Bottom- Died- Center)

[3] - Occupational Deafness

[4] - White Hand

[5] - Stihl 070

[6] - یک کیلو بنزین معادل 1.4 لیتر و یک کیلو گازوئیل معادل 1.2 لیتر می باشد (ساریخانی، 1370).

- امیر تیموری. احمد، 1383، آموزش اتو مکانیک به زبان ساده، نشر انشاء، 414ص.

2- خورشید دوست، ع. قویدل رحیمی، ی. 1385. شبیه سازی آثار دو برابر شدن دی اکسید کربن جو بر تغییر اقلیم تبریز با استفاده از مدل آزمایشگاه پویایی سیالات ژئوفیزیکی (GFDL)، فصلنامه محیط شناسی، شماره 39، 1-10ص.

3- ساریخانی، ن. 1370، بهره برداری جنگل، چاپ دانشگاه تهران، 776 ص.

4- لطفعلیان، م. 1385، جزوه درس بهره برداری دوره کارشناسی، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه مازندران.

5- لطفعلیان، م. 1386، جزوه درس ماشین آلات جنگل دوره کارشناسی ارشد، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه مازندران.

6- مرکز آمار ایران، 1380، سالنامه آماری کشور 1379، نشریات مرکز آمار ایران، 780 ص.

7- یخکشی، ع. 1381. شناخت، حفاظت و بهسازی محیط زیست ایران. موسسه آموزش عالی علمی کاربردی جهاد کشاورزی. 445 ص.

 

8- Arteau, J. Arcand, J.F,. & Turcot, D. 1996. Factors influencing the performance of chainsaw Leg Protective derices an its measurement, Performance of protective clothing: Fifth volume, ASTMSTP 1237.

9- Katalog Stihl ,2007. Tow High- Performance chainsaws for use in Hardwood and big timber.

 

10- Liguongda, Wang Libail, 1996. Development of forest Engineering in china- Looking Abead ten years, Journal of Forest engineering 13-20 page.

11- Putnam, T., Jackson, G., and Davis,J. 1982. chainsaw chaps Redesign. United states Department of Agriculture.

12- Saffan Berg, Eva- Lotta Lindholm. 2005. Energy use and environmental impacts of forest operations in Sweden. Journal of Cleaner Production 13 (2005) 33- 42 pp.