عملکرد گیاهان در کاهش اثرات آلودگی صوتی با تاکید بر ویژگی های بصری

نوع مقاله : مقاله تحلیلی

نویسندگان

1 استادیار گروه مهندسی فضای سبز، دانشکده کشاورزی ،دانشگاه تبریز

2 university of TAbriz

چکیده

بعلت گسترش سریع صنایع، شهرنشینی و جوامع دیگر و سیستم حمل و نقل ، آلودگی صوتی به میزان قابل توجهی در سال­ها­ی اخیر افزایش یافته است. گیاهان بعنوان ارزانترین و طبیعی­ترین عناصر برای کاهش آلودگی صوتی محیط در مقایسه با عناصر سخت از جمله سیمان، فلز، پلاستیک و مصالح دیگر مورد توجه قرار گرفته است. هدف نهایی کنترل صدا افزایش آسایش، رضایتمندی و سلامتی افراد ساکن شهرها می­باشد. بعبارتی،کمربندهای سبز در شاهراه­ها،خیابان­ها به عنوان عوامل محافظت کننده اماکن مسکونی از آلودگی صوتی ناشی از تردد انواع وسایط نقلیه از مهمترین خدمات شهری فضای سبز به شمار می آید. براساس مطالعات انجام گرفته، درختان نسبت به سایر موانع هم ردیف خود در تقلیل آلودگی صدا از قابلیت بیشتری برخوردار بوده و موثر عمل می­کنند. روش­های متعددی برای اندازه­گیری اثرات عناصر منظر بر کاهش صدا در سال­های اخیر مورد مطالعه قرار گرفته است این مطالعه تلاش دارد مهمترین روش­های رایج در این زمینه را مورد بررسی قرار دهد. نتایج بدست آمده از روش­های مورد بررسی نشان می­دهد که عناصر سبز بعنوان یکی از عوامل مهم کاهنده­ صوت در محیط­های شهری همچنین نقش مهم در افزایش جذابیت­های بصری داشته و در نتیجه سطح تحمل افراد را نسبت به صوت­های مزاحم افزایش می­دهد و نحوه ترکیب و چیدمان این گونه ها وجنبه های زیباشناختی آن­ها می­تواند تاثیر مثبتی بر روی کاهش اثرات صوت­های مزاحم بر روی افراد داشته باشد.
 

کلیدواژه‌ها

موضوعات


 

 

 

 

 

 

فصلنامه انسان و محیط زیست، شماره 56، بهار 1400

عملکرد گیاهان در کاهش اثرات آلودگی صوتی با تاکید بر ویژگی های بصری

 

احمد حامی[1] *

hami@tabrizu.ac.ir

ندا خدایاری[2]

تاریخ دریافت:   13/02/96                                                                                                  تاریخ پذیرش: 11/11/96

چکیده

بعلت گسترش سریع صنایع، شهرنشینی و جوامع دیگر و سیستم حمل و نقل ، آلودگی صوتی به میزان قابل توجهی در سال­ها­ی اخیر افزایش یافته است. گیاهان بعنوان ارزانترین و طبیعی­ترین عناصر برای کاهش آلودگی صوتی محیط در مقایسه با عناصر سخت از جمله سیمان، فلز، پلاستیک و مصالح دیگر مورد توجه قرار گرفته است. هدف نهایی کنترل صدا افزایش آسایش، رضایتمندی و سلامتی افراد ساکن شهرها می­باشد. بعبارتی،کمربندهای سبز در شاهراه­ها،خیابان­ها به عنوان عوامل محافظت کننده اماکن مسکونی از آلودگی صوتی ناشی از تردد انواع وسایط نقلیه از مهمترین خدمات شهری فضای سبز به شمار می آید. براساس مطالعات انجام گرفته، درختان نسبت به سایر موانع هم ردیف خود در تقلیل آلودگی صدا از قابلیت بیشتری برخوردار بوده و موثر عمل می­کنند. روش­های متعددی برای اندازه­گیری اثرات عناصر منظر بر کاهش صدا در سال­های اخیر مورد مطالعه قرار گرفته است این مطالعه تلاش دارد مهمترین روش­های رایج در این زمینه را مورد بررسی قرار دهد. نتایج بدست آمده از روش­های مورد بررسی نشان می­دهد که عناصر سبز بعنوان یکی از عوامل مهم کاهنده­ صوت در محیط­های شهری همچنین نقش مهم در افزایش جذابیت­های بصری داشته و در نتیجه سطح تحمل افراد را نسبت به صوت­های مزاحم افزایش می­دهد و نحوه ترکیب و چیدمان این گونه ها وجنبه های زیباشناختی آن­ها می­تواند تاثیر مثبتی بر روی کاهش اثرات صوت­های مزاحم بر روی افراد داشته باشد.

واژگان کلیدی: آلودگی صوتی، کمربندهای سبز، کاهنده های صوتی، شبیه سازی صوتی، جذابیت های بصری گیاهان


 


Human and Environment, No. 56, Spring 2021

Plants Performance on Noise Pollution Reduction based on Visual Characteristics Perspectives

 

Ahmad Hami[3]*

hami@tabrizu.ac.ir

Neda Khodayari[4]

Abstract

Because of the rapid industrialization, urbanization and other communication and transport systems, noise pollution has reached to a disturbing level over the years. Plants have been suggested as an affordable and natural construction to mitigate outdoor noise pollution in comparison to concrete, metal, plastic and other man-made materials. The goal of noise control is to promote relaxation, satisfaction and well-being in urban residents.  Green belt is known as one of the most important and effective method in residential areas to reduce noise pollution caused by road traffic in urban areas. A row of trees may be an effective technique than other barrier in decreasing noise pollution. In recent years, several methods have been used for measuring the effects of landscape elements on noise reduction. This study attempts to review the applied methods herein. The results showed that green elements not only mitigate noise pollution but also play important role in creating attractive scenes for people which may enhance human tolerance for noise pollution. In addition, organization of plants and their aesthetic values may have positive role on noise reduction.    

Keywords: Noise Pollution, Green Belts, Noise Attenuation, Sound Simulation, Vegetation Visual Aesthetic

 

 

 

 

 

 

 

 

 


مقدمه

 

صدای ناخواسته، یکی از مشکلات مشترک در بین شهرهای جهان است، مشکلی که بیشتر در روستاها و مناطق دور­افتاده با گسترش شبکه های حمل و نقل موتوری گسترش یافته است (1). سر و صدا (Noise) صدای ناخواسته­ای است، که می­تواند مکالمات را قطع کند یا باعث اذیت و آزار شود (2). همچنین از آسایش فعالیت­های زندگی در محیط زیست ممانعت می­نماید (3). امروزه سر و صدا بعنوان مشکل اساسی برای مردم تبدیل شده است، از آنجاییکه فرآیندهای صورت گرفته در منظر به طور غیر قابل اجتنابی با یکدیگر مرتبط هستند و الگوهای صدایی در منظر را منعکس می­کنند، اکولوژی صوت با اکولوژی منظر برابری می­کند (4). طبق نظر سازمان بهداشت جهانی، آلودگی صوتی سومین نوع خطر مهم آلودگی محیطی است. آلودگی­ها قبلاً فقط منحصر به آلودگی هوا( انتشار گازها) و آلودگی آب بود (5). اما اخیراً، آلودگی صوتی بعنوان یکی از مهمترین اختلالاتی که بر زندگی انسان در مناطق شهری بر روی زمین تاثیر می­گذارد، مطرح شده است. توسعه جوامع مدرن و شهری امروزی و به تبع آن رشد بی سابقه حمل و نقل باعث ایجاد آلودگی صوتی زیادی در شهرها گردیده است (6). آلودگی صوتی به عنوان یکی از مخاطرات عمومی و یکی از عوامل مشکلات سلامتی جامعه هم در کشورهای توسعه یافته و هم در حال توسعه محسوب می­شود (7). مطالعه نشان میدهد که فضای سبز نقش مهمی در جذب آلودگی هوا و خفیف تر کردن صدای محیط دارند (8). فضاهای سبز به حفظ تعادل و کاهش آلودگی­ها از جمله آلودگیهای هوا و آب کمک می­کنند. روشن است که عناصر سبز در پارک­ها علاوه بر ایجاد فضای مناسب برای انجام فعالیت، نقش موثر و کارآمدتری در حفظ کیفیت فضاهای شهری نیز ایفا می­کند (9). همچنین گیاهان برای جذب صدا در بخش­هایی که دارای برگ­های ضخیم ، گوشتی با تعداد زیادی از ساقه برگ دارند، موثر هستند. در واقع ، امواج صدا توسط برگ­ها ، شاخه­ها، درختان دوساله و بوته­ها جذب می­شود. این ترکیب میزان بالایی از انعطاف پذیری و ارتعاش را به وجود می­آورند. گیاهان در تصفیه هوا، تثبیت خاک، کاهش آلودگی آب و هوا و فیلترینگ صوت نقش مهمی را بر عهده دارند(9). صدا توسط شاخه­ها و شاخه­های درختان بزرگ منحرف و شکسته می­شود (10) از آنجاییکه عناصر سبز بعنوان یکی از عوامل کاهنده صوت در محیط­های شهری به حساب می­آیند قادرند نه تنها صوت در محیط­های شهری را کاهش دهند بلکه با ترکیب گونه ها و بالابردن جنبه­های زیبا­شناختی و جذابیت­های بصری سطح تحمل افراد را نیز افزایش دهند. بعبارتی گیاهان منظر قادرند شدت صوت در محیط را متعادل یا مانع تاثیرات آن بشوند.

ویژگی­های صوت

ﺻﻮت در واﻗﻊ ﺑﻪ ارﺗﻌﺎش درآﻣﺪن ﻣﻨﺒﻊ ﺻﻮت و ﺳﭙﺲ ﺣﺮﮐﺖ اﻣﻮاج و ﻧﻮﺳﺎﻧﻬﺎی ﻓﺸﺎر ﻫﻮا از ﻓﺮﺳﺘﻨﺪه ﺑه ﮔﯿﺮﻧﺪه اﺳﺖ و ﺑﺮای ﺗﻤﺎﯾﺰ اﺻﻮات از ﺳـﻪ ﺻـﻔﺖ ﺑﻠﻨـﺪی، ارتفاع، ﻃﻨـین اﺳﺘﻔﺎده ﻣﯽ­ﺷﻮد ﮐﻪ ﺑﻠﻨﺪی ﺻﻮت ﺑﺎ ﻣﯿزان ﺣﺴﺎﺳیت ﮔـﻮش ارﺗﺒـﺎط مستقیم دارد. صدای بالای 80-65 دسی بل می­تواند به گوش آسیب برساند و همچنین با سلامت ذهنی ، استرس و تنش فردی در ارتباط است (11). علاوه بر این، صدای ناخواسته در مدت زمان طولانی تاثیرات مخربی بر جسم و روح انسان خواهد گذاشت و آن­گاه که تعداد و انواع فرستنده­های ناخواسته در محیط زیاد می­شود، آلودگی صوتی را به دنبال خواهد داشت(12). Pijanowski et al در سال 2011 طی پژوهشی اکولوژی کاهش صدا که از 6 جزء تشکیل شده است را بشرح زیر بیان می­کنند: 1) اندازه­گیری و تجزیه و تحلیل چالش­ها ؛ 2) پویایی مکانی- زمانی؛  3)ارتباط کاهش صدا با متغیرهای محیط زیست ؛ 4) تاثیر گذاری انسان بر روی صداها؛  5) تاثیرات صدا بر روی انسان  ؛ 6)  تاثیر صداها بر اکوسیستم

آلودگی صوتی براساس منبع و ویژگی­های توزیع، تاثیر منفی بر سلامتی و آسایش انسان می­گذارد، و براساس مدت و میزان تاثیر به چهار دسته طبقه بندی شده است: 1)­ تاثیرات فیزیکی همچون آسیب دیدن گوش 2) تاثیرات فیزیولوژیکی، مانند افزایش فشار خون ، بی نظمی ضربان قلب و زخم معده 3) تاثیرات روانشناسی، اختلالات ، خواب آلودگی و دیر به خواب رفتن، زود رنجی و استرس 4) تاثیر بر روی عملکرد کار، از قبیل کاهش بهره­وری و برداشت اشتباه چیزهایی که شنیده می­شوند (13). تحقیقات نشان می­دهد که صدا تاثیر منفی بر سلامتی ذهنی و روانی بر جای می­گذارد و صدای محیط یک فاکتور بحرانی برای ایجاد سلامتی شهر به حساب می­آید (14).

کاهنده­های صوت

مطالعات نشان داده است که حضور عناصر طبیعی در مناطق دارای صدا تاثیر متعادل کننده­ای در پاسخ مردم به صدا دارد ( 15). به همین علت، کاربرد درختان و درختچه­ها فقط برای زیبایی شهرها نیست، بلکه آنها قادرند صدای ناخواسته ایجاد شده از ترافیک و سایر منابع تولید صدا در مناطق مسکونی، مدرسه و محل کار را کاهش دهند که این یکی از مهمترین مزیت­های آنها به شمار می­رود (16).. به عنوان مثال، گونه های چنار بعلت اینکه قادر هستند آلودگی صوتی را کاهش دهند در لبه­های جاده­های عمومی و شهری کشت می­شوند (17). سرو صدای محیط در کیفیت زندگی، حتی زمانیکه صدا خیلی شدید نیست نیز جهت تحریک نشانه­های فیزیولوژیکی و دارویی در مردمی که در آن ناحیه قرار گرفته­اند، تاثیر گذار است (16). ارتعاش امواج صوتی بوسیله برگ­ها و شاخه­های درختان جذب می­شود. عواملی نظیر نور و دیواره­های متخلخل انعطاف پذیر در جذب صدا موثر می­باشند. به همین جهت درختان در جذب صداهای ناخوشایند با داشتن ویژگی­های فوق تاثیر می­گذارند. انبوه بودن درختان، چرمی بودن برگ­ها و انعطاف پذیری شاخه­ا اجازه می­دهد که صداهای ناهنجار جذب درختان شوند. درختان در پخش و درهم شکستن صداها نیز موثرند. Greya & Deneke  (1987) دریافتند که در مناطق جنگلی میزان صدا را می­توان در هر فاصله 30 متری با فاصله و فراوانی حدود cps[5]1.000­ میتوان 7 دسی بل کاهش داد.

بطور کلی صداها از سه منبع «آواهای طبیعی[6]» از موجودات زنده مثل پرندگان، «صداهای طبیعی[7]» از اجسام غیرزنده همچون رودخانه یا باد و نیز «صداهای غیرزنده و مصنوعی[8]» که از ماشین ها و سایر وسایل انسان ساخت نشأت می­گیرند، ایجاد شوند ( 4). گری و دنگ (1987) مطرح کردند که سه عامل می­توانند در چگونگی کنترل صدا بوسیله گیاهان تاثیرگذار باشند: 1) نوع گونه­ها ، ارتفاع گیاه، تراکم و فاصله رشد 2) فاکتورهای آب و هوایی ( سرعت باد، دما و رطوبت) 3) نوع صدا، منشأ و میزان شدت (10). همچنین مطالعه دیگری بیان می­کند که گیاهان قادرند میزان صدا را از طریق سه روش زیر کاهش دهند: 1) صدا می­تواند به وسیله اندام­های گیاهی همچون تنه­ها، شاخه، شاخه­های کوچک و برگ­ها انعکاس یابد و پخش شود.گیاهان بسیار نزدیک به هم و تاج درخت رو به پایین، منجر به افزایش شدت صدا توسط پخش کننده­های روبه پایین می­گردد (18). انرژی صدایی از خط دید مابین صدا و گیرنده، زمانیکه در تعامل با گیاهان است و منجر به کاهش سطح میزان فشار می­گردد، عبور می­کند. 2) مکانیسم دوم، جذب است که توسط گیاهان انجام می­شود این تاثیر می­تواند به مکانیسم ارتعاش عناصر گیاهی توسط امواج صدایی باشد (19). 3) مکانیسم سوم، شدت صدا، تاثیرات مخرب امواج صدایی را می­توانند کم کنند(20). کمربند سبز می تواند نقش مهمی در نگهداری اماکن مسکونی از تاثیرات آلودگی صدا ایفا بکند. براساس مطالعات انجام گرفته، درختان نسبت موثرتر از سایر بازدارنده ها در کاهش صوت عمل میکنند. (21). کمربندهای سبز نیز به عنوان مانعی میان منبع صدا و گیرنده قرار داده می­شوند تا سطح صدایی که بوسیله گیرنده ایجاد شده بود را کاهش دهند(22). پهنای کمربندهای سبز در ازای هر 30 متر افزایش می­تواند صدا را 8-4 دسی بل کاهش دهد (23، 24). تراکم، ارتفاع،طول و پهنای کمربندهای سبز فاکتورهای مهمی در کاهش صوت نسبت به ویژگی­های اندازه برگ و شاخه هستند، بعبارت دیگر، تراکم، ارتفاع، طول و پهنای کمربندهای سبز صوت را منتشر می­کنند (23) و ویژگی­های اندازه برگ و شاخه­ها جذب را تشدید می­کنند ،در حالیکه یک کمربند سبز گستره­ای از درختان پراکنده ممکن است صدا را به طور موثری کاهش دهد، که این کار در طراحی منظر ممکن است کاربردی باشد(25).

 

 پیشینه تحقیق

در این بخش مطالعاتی­ که در زمینه کاهش صوت انجام گرفته است بطور خلاصه مرور می­گردد. بررسی منابع نشان می­دهد که در ایران مطالعه­ای در این زمینه انجام نگرفته و یا بسیار اندک بوده است. با این­حال تعدادی تحقیق در کشورهای خارجی انجام شده است. Fang & Lin در سال 2003 تحقیقی برای کاهش تاثیر صدای ایجاد شده توسط، 35 درخت حاشیه­ای (کمربند سبز) همیشه سبز که یک منبع نقطه­ای صدا در جلوی درختان کمربند سبز قرار داده شد، انجام دادند و میزان صدا در نقاط مختلف در کمربندهای سبز با یک صوت­سنج اندازه­گیری شد. فاکتورهای کلیدی برای کاهش صدا متشکل از دید، پهنا، ارتفاع و طول کمربندهای سبز تعیین گردیدند. نتایج بدست آمده از این پژوهش نشان داد که رابطه لگاریتمی منفی مابین دید و کاهنده نسبی و رابطه لگاریتمی مثبت بین کاهنده نسبی و پهنا، طول یا ارتفاع درختان کمربند سبز وجود دارد. Fang & Lin (2005) در مطالعه دیگری میزان تاثیر ۶ منطقه درختکاری شده در کاهش صدا را مورد بررسی قرار دادند. یک آمپلی فایر (تقویت کننده صوتی) در جلوی هر منطقه درختکاری (کمربند سبز) قرار داده شد ، در حالیکه یک صوت­سنج در ارتفاع­های مختلف و در فاصله پشت کمربند سبز قرار گرفته است. در این پژوهش 5 پارامتر دید، ارتفاع، پهنای کمربند سبز، ارتفاع گیرنده و منبع صدا و فاصله مابین منبع صدا و گیرنده مورد مطالعه قرار گرفته است. مدل رگرسیون چندگانه اهمیت 5 پارامتر را  در رابطه با کاهنده نسبی توسعه یافته نشان می­دهد. نتایج این پژوهش نشان می­دهد که کاهنده­های نسبی با کاهش دید کاهش و با افزایش پهنای کمربندهای سبز افزایش می­یابند.

در مطالعه دیگری درختان همیشه سبز را بعنوان موضوع تحقیق، نظم و ترتیب و تراکم گیاهان و تاثیر آنها بر کاهش صدا را مورد مقایسه قرار دادند (7). 6 نوع درخت همیشه سبز(بداغ، خرزهره، درخت سه رنگ،  بامبو، درختچه سه رنگ، سدر دئودار) در لبه­ها مورد استفاده قرار گرفته­اند. در این پژوهش الکترو سیگنال های صوت سفید توسط کامپیوتر و به وسیله یک کانال چندگانه صوت AWA6290A و آنالیزور ارتعاش شبیه سازی شد و در درون آن یک بلندگو KMS EV1010  بعنوان منبع صدا قرار داده شد.برای اندازه­گیری و آنالیز اطلاعات از آنالیزور مکانیکی و ارتعاشی AWA6290A استفاده شد. نتایج بدست آمده نشان می­دهد که تفاوت قابل توجهی در اثر کاهش صدا در تکرار بالا و پایین وجود دارد (7).  Kragh (1980) سایت­های پر ترافیک جاده­ای صدا را که از طریق کمربند سبز، بوته­ها و سطح زمین پوشیده از چمن منتشر می­شوند، اندازه­گیری­هایی نموده است. که در آن پهنای کمربندهای سبز بین 3-2.5 متر بود. بلندگو 1.5 متر بالاتر از سطح زمین قرار داده شد. مقایسه مابین کاهنده­های بدست آمده تفاوت قابل توجهی در سطح ضریب ثابت میزان صوت در نقطه مشخص طریق کمربندهای سبز نسبت به انتشار از سطح پوشیده از چمن را نشان نداد. فقط در محدوده فرکانس بالاتر از 2 کیلو هرتز از طریق کمربندهای سبز و بوته­ها به طور قابل توجهی کاهش می­یابند. نتایج بدست آمده نشان می­دهد که این کار به طور قابل توجهی قادر به کاهش میزان فشار صوت 1.5 متر بالاتر از سطح زمین نیست.

Yang و همکاران در سال 2011 حمل و نقل سبز را که ترکیب سیستم حمل و نقل آهسته با رضایت بصری، سفر محیطی آسان و مطمئن که متشکل از پارک­های شهری، فضاهای جاده­ای سبز و سایر فضاها که پوشیده از گیاهان منظر هستند، بیان می­کنند. برای مطالعه مزایای روانی ایجاد شده به وسیله پارک­های شهری و سایر فضاهای محیطی ،ترکیب یک روش انتزاعی ( پرسشنامه) با یک روش کمی علمی( استفاده از آزمون احساسی الکتروانسفالوگرام یا نوار مغزی ) استفاده شده است.یافته­ها حاکی از آن است که 90% افراد تحت آزمایش معتقدند که منظر تاثیر بسزایی در کاهش صدا دارد و 55% بیش از اندازه اغراق می­کنند که گیاهان واقعا صدا را کاهش می­دهند. مقایسه نتایج صحنه ترافیک و منظر ما بین دو گروه نشان دهنده این امر است که ناسازگاری قابل توجهی مابین دو گروه مورد بررسی وجود دارد.گیاهان منظر می­توانند صوت را متعادل یا مانع تاثیرات آن بشوند. 80% شرکت کنندگان در آزمایش بیان می­کنند که گیاهان بعنوان مهمترین موانع صدا تاثیر گذار ،موانع صدایی پلاستیکی و سیمانی هرکدام 10% و موانع فلزی به عنوان موانع تاثیر گذار توسط هیچکدام از افراد مورد آزمایش انتخاب نشده بود.

طبق بررسی­های انجام گرفته از تحقیقات قبلی فاکتورهای تاثیرگذار در کاهش صوت دید، پهنای کمربند سبز، ارتفاع، طول کمربندهای سبز، ارتفاع گیرنده و منبع صدا و فاصله مابین منبع صدا و گیرنده ، نظم و ترتیب و تراکم گیاهان همیشه سبز می­باشد، بطوریکه این عوامل بصورت ترکیبی درتحقیق مستقلی جهت کاهش آلودگی صوتی مورد بررسی قرار نگرفته­اند، در این تحقیق عوامل تاثیرگذار در جهت کاهش صوت در محیط­های شهری بصورت ترکیبی مورد بررسی قرار می گیرد. برای بررسی بیشتر منابع تحقیق در این زمینه خلاصه چندین مطالعه اخیر در رابطه با آلودگی صوتی و راه­های کاهش آن بصورت جدول زیر آورده شده است:

 

 

جدول 1بررسی مطالعات پیشین در زمینه کاهش صوت

نویسنده

سال

عنوان مقاله

مبانی نظری

روش تحقیق

نتایج

Yong Hong & Yong Jeon

2017

 

Exploring spatial relationship among soundscape  variables

نقشه­های صوتی براساس میزان فشار صوت در نمایش دقیق این امر که چگونه مردم صدای محیط را درک می­کنند محدودیت­هایی دارند. که به عنوان یک روش مکمل ، می­توانند روش مناسبی برای برنامه­ریزی و طراحی شهری باشند چراکه اطلاعات بیشتری ازنقشه­های صوتی معمولی برای درک محیط آکوستیک بازتاب می­کنند.

این پژوهش نقشه­های صوتی را ایجاد و تاثیر زمینه­های فضایی در صداها در فضاهای شهری را مورد بررسی قرار می­دهد. اطلاعات فیزیکی، آکوستیک و ادراکی صدای محیط در مناطق مختلف شهری، برای ایجاد نقشه­های صوتی گردآوری شد.

 

نتایج تحقیقات هونگ و جئون نشان می­دهد که صدا تاثیر منفی بر سلامتی ذهنی و روانی بر جای می­گذارد و صدای محیط یک عامل بحرانی برای ایجاد سلامتی شهر به حساب می­آید.

Yang, Bao ,Zhu

2011

An Assessment of Psychological Noise Reduction by Landscape Plants

 

این مقاله فضاهای سبز جاده­ای و پیاده­روها را بعنوان سفرمحیطی نمونه بررسی می­کند و بیان می­کند حضور عناصر طبیعی در مناطق در معرض صدا تاثیر متعادل کننده­ای در پاسخ مردم به صدا دارد. ارتباط مابین منظر و سلامتی دراغلب جوامع دیده شده است.

ترکیب یک روش انتزاعی (پرسشنامه) با یک روش کمی علمی(از آزمون احساسی الکتروانسفالوگرام یا نوار مغزی ) استفاده شده است. ارزش الکتروانسفالوگرام (مقدار نوار مغزی پاسخ دهنده(P2) با تهیه فیلمی از  جاده پرترافیک و تصویری از مردم در حال پیاده­روی در عینک­ها نشان داده شد و صدا با استفاده از بلندگو پخش شد.

90% افراد تحت آزمایش معتقدند که منظر تاثیر بسزایی در کاهش صدا دارد و 55% بیش از اندازه اغراق می­کنند که گیاهان واقعا صدا را کاهش می­دهند در نتیجه احساساتی که توسط صدا برانگیخته می­شوند و محرک های بصری بیان شده با فراوانی گروه بتا مطابقت و با فراوانی گروه آلفا مطابقت ندارند، گیاهان منظر می­توانند صوت را متعادل کنند

B. Hunashala, B. Patil

2012

Assessment of noise pollution indices in the city of Kolhapur, India

امروزه مناطق مسکونی دورتر از منابع صدا و نزدیک خیابان­های فرعی ساکت که بسیار عمومی و دارای اهمیت زیادی هستند ،ایجاد می­شوند. اکثریت مردم ترجیح می­دهند تا در جاهایی دور از سر و صدای محیط شهری زندگی کنند.

در این مطالعه شاخص­های آلودگی صوتی یعنی L10، L50، L90، اختلالات آب و هوایی NC)) میزان فشار صدای مداوم، میزان آلودگی صوتی (LNP) و شاخص قرار گرفتن در معرض صوت (NEI) برای همه مناطق (آموزشی، تجاری، تفریحی، مسکونی و مناطق آرام) اندازه­گیری شده است.

در این پژوهش نشان داده شده است که بالاترین میزان صوت در مناطق صنعتی با مقدار 72.25 دسی­بل مشاهده شده است و میزان صوت 64.47  دسی بل در مناطق تجاری، 63.71 دسی بل در مناطق آموزشی، 53.26 در مناطق تفریحی و 42.48 دسی بل در مناطق آرام می­باشد.

Anderson ,Mulligan, Goodman

1984

Effects of vegetation on human response to sound

 

درختان و درختچه­ها فقط برای زیبایی شهرها نیست، بلکه آنها اغلب می­توانند صدای ناخواسته ایجاد شده از ترافیک و سایر منابع تولید صدا در مناطق مسکونی، مدرسه و محل کار را کاهش دهند

در این پژوهش ابتدا از کاهش فیزیکی صوت به وسیله گیاهان، و سپس مطالعات اخیر  که در رابطه با تاثیر پوشش گیاهی بر درک و ارزیابی صوت هستند مورد استفاده قرار گرفته است.

مطالعه حاضر نشان می‌دهد که شهرها نیاز به نوارهای کاشت وسیع در نزدیکی منبع صدا برای تاثیرگذاری درکاهش صدای ترافیک دارند.

Pudjowati,Yanuwiyadi Sulistiono ,Suyadi

2013

Estimation of Noise Reduction by Different Vegetation Type as a Noise Barrier : A Survey in Highway along Waru – Sidoarjo in East Java, Indonesia

منبع صدا می­تواند به وسیله حمل و نقل، همچون قطارها،اتوبوس­ها، ماشین­ها ، هواپیماها و موتورسیکلت ها ایجاد شدند. نیاز به توسعه خانه، مردم را به ساختن خانه در مناطق با صدای بالا ، همچون ساخت خانه­ها در اطراف بزرگراه­ها تشویق می­کند.

ردیفی از صوت سنج­ها(SLM) در فواصل مختلفی در بزرگراه قرار داده شد، در حضور پوشش گیاهی، و برآورد دیگر در غیاب پوشش گیاهی و مجموعه دیگر به عنوان شاهد بدون پوشش گیاهی قرار داده شد.گونه­های مورد استفاده درخت باران، پتروکارپوس ایندیکوس، درخت ساج و تمبر هندی مورد استفاده قرار گرفت.

نتایج تحقیق بیان می­کند که کاهش صدا می­تواند در فواصل مختلف ایجاد شود. به طوری که در گونه Pithecolelobium dulce بالاترین میزان کاهش صدا  20-10% را در فاصله 20 متری دارد.

Fang, Ling

2005

Guidance for noise reduction provided by tree belts

به منظور بررسی تاثیر کاهش صدا به وسیله کمربندهای سبز باریک، 6 کمربند سبز متراکم انتخاب شدند و تاثیر کاهش صدا در پشت آن­ها مورد مطالعه قرار گرفت.

خط مرکزی عمود بر روی کمربندهای سبز کشیده شده است.یک منبع صدا در هر طرف خط عرضی در نقطه­ای به فاصله 2 متر دورتر از کمربند سبز قرار گرفته­اند. ارتفاع منبع صدا با ارتفاع گیرنده یکسان است. ارتفاع­های مختلف گیرنده و ارتفاع منبع صدا برای هر کمربند سبز مورد آزمایش قرار گرفته است.

یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد که مابین دید، گیرنده و ارتفاع بالای منبع صدا با یکدیگر همبستگی منفی دارند در حالیکه ارتفاع درختان و پهنای کمربندهای سبز همبستگی مثبتی با کاهنده­های نسبی دارند. بعبارتی، کاهنده نسبی زمانی که بالاست h و  dکوچک  و m بزرگ است.

Fang, Zhiyi, Zhujun, Jiani

2010

The investigation of noise attenuation by plants and corresponding Noise-Reducing Spectrum

 

اغلب مطالعات قبلی برای کاهش صدا توسط درختان برگ ریز و مخروط­داران انجام شده بود. بنابراین تاثیر کاهش صدا توسط درختان پهن برگ کمربندهای سبز در مزارع در این تحقیق مورد بررسی قرار گرفته است.

منبع نقطه­ای صدا در جلوی درختان کمربند سبز قرار داده شد و میزان صدا در نقاط مختلف در کمربندهای سبز با یک صوت­سنج اندازه­گیری شده است. که برای این کار از6 نوع درخت همیشه سبز(بداغ، بامبو، سدر دئودار،درخت سه رنگ، درختچه سه رنگ رابین قرمزو  خرزهره  استفاده شده است.

این پژوهش انواع درختان همیشه سبز ، نظم و ترتیب و تراکم گیاهان و تاثیر آنها بر کاهش صدا را مورد مقایسه قرار می­دهد و نتایج نشان می دهد که وقتی گیاهان به طور متفاوتی در کنار هم قرار می گیرند، تفاوت معنی داری در تاثیر کاهش صدا در فرکانس های بالا و پایین وجود دارد

Nasiri,Fallah, Nasiri

2015

The effects of tree species on reduction of the rate of noise pollution at the edge of Caspian forest roads

هدف این مطالعه ارزیابی میزان تاثیر پهن­برگان  وگونه­های درختان مخروط­داران در کاهش آلودگی صوتی براساس فاصله از منبع صدا و نوع گونه­های درختی است.

در این مطالعه 25 قطعه برای گونه­های مخروطیان و 25 قطعه برای گونه­های پهن برگ برای بررسی بیشتر نقش گونه­های درختی در کاهش آلودگی صوتی انتخاب شدند. بطوریکه فردی در مرکز جاده در مقابل سرو صدای ایجاد شده قرار می­گیرد و  از ترومپت جهت مقایسه اثرات گونه­های مختلف بر روی میزان صدا استفاده می­نماید. فرد دیگر در لبه قطعات در فاصله 20 متری از جاده قرار گرفت تا میزان صدا را با استفاده از دسی­بل متر اندازه بگیرد.

نتایج نشان داد که درختان در حاشیه جنگل­های جاده­ای آلودگی صوتی را کاهش می­دهند.پیشنهاد شده است که گونه­هایی با ارتفاع درختی کم، تاج پهن برای کاهش آلودگی صوتی استفاده شود.

Fang, Ling

2003

Investigation of the noise reduction provided by tree belts

 

گیاهان می­توانند آلودگی صوتی را با انعکاس کردن،شکستن، پخش کردن و جذب صدا کاهش دهند. آیلور در سال 1972 بیان کرد که شاخه و برگ، تنه و خاک می­توانند به طور مستقیم صدا را کاهش دهند

روابط مابین ویژگی­های گیاه(شامل، سطح برگ، وزن تر برگ، قابلیت لمس برگ و شکل برگ)و میزان متوسط وابسته به کاهش صدا توسط این ویژگی­ها مورد مطالعه قرار گرفته است.

 

نتایج پژوهش نشان می­دهد که رابطه لگاریتمی منفی مابین دید و کاهنده نسبی و رابطه لگاریتمی مثبت بین کاهنده نسبی و پهنا، طول یا ارتفاع درختان کمربند سبز وجود دارد.

ملکی کبری، حسینی سید محسن، ورامش سعید

1387

The role of urban green space in noise pollution reduction

 

شدت صدا در ارتباط با مسافت ، غلظت هوا ، شرایط آب و هوایی  و خصوصیات عنصر کنترل کننده متفاوت است . با استفاده از فضای سبز شهری نه تنها آلودگی صوتی کاهش می یابد .

از جنگل­کاری اقاقیا و عرض­های مختلف کاشت استفاده شده است. بطوریکه اثر کاهندگی آلودگی صوتی توسط جنگل شهری بسیار بیشتر از دیوارهای صداگیر پیش ساخته و مصالح ساختمانی می باشد .

تاثیر جنگل­کاری اقاقیا و عرض­های مختلف کاشت 12-8 دسی بل در کاهش آلودگی صوتی شهر تهران موثر بوده است و همچنین بهترین عرض درخت­کاری به منظور کاهش آلودگی صوتی 50-40 متر است.

 

بررسی مواد و روش­های تحقیق

 

در این بخش انواع روش­هایی که برای سنجش و اندازه­گیری صوت و راه­های کاهش آن در اثر استفاده از کاهنده­ها و یا سایر موارد استفاده شده است، توضیح داده می­شود. مهمترین روش­ها در سه گروه دسته بندی می­شوند که عبارتند از : 1) روش اول شبیه­سازی صدای ترافیک و تاثیر درختان همیشه سبز در کاهش صوت   2) روش دوم تاثیر کمربندهای سبز در کاهش صوت براساس عمق دید و 3) روش سوم تهیه فیلم از خیابان پر سر و صدا و نزدیک به فضای سبز و شبیه­سازی صوت و بررسی روانشناسانه میزان تاثیر فضای سبز و افزایش تحمل افراد نسبت به صداهای محیطی مورد بررسی قرار گرفته است.

Fang & Lin (2003) برای اندازه­گیری تاثیر کاهش صدای ایجاد شده ، 35 درخت حاشیه­ای همیشه سبز را مورد بررسی قرار دادند، صدای ترافیک شهری ضبط شده و بعنوان منبع صدا در این آزمایش استفاده شد. منبع نقطه­ای صدا در جلوی درختان کمربند سبز قرار داده شد و میزان صدا در نقاط مختلف در کمربندهای سبز با یک صوت­سنج اندازه­گیری شد. در هر کمربند سبز، میزان فشار صدا در امتداد نقاط دو خط عرضی که هرکدام 5/2 متر از هر طرف خط مرکزی که عمود بر کمربند سبز عبور می­کنند، اندازه گرفته می­شد. در هر خط عرضی، مناطق اندازه­گیری 5 متر از هم دیگر فاصله داشتند. منبع صدا (AIWA آمپلی فایر ، 50 وات) در عرض 1 متر از لبه کمربند سبز و به ارتفاع 2/1 بالاتر از سطح زمین قرار گرفت. بنابراین از طریق شبیه­سازی صدای ترافیک تاثیر درختان را مورد ارزیابی قرار دادند. Beranke & Vèr  (1992) اشاره کردند که کاهش صدا از یک منبع نقطه­ای نسبت به یک منبع خطی در برخورد با یک مانع بهتر است، با این حال، روند کاهش میان منبع خطی و منبع نقطه­ای یکسان است. اگرچه در این مطالعه منبع نقطه­ای مورد استفاده قرار گرفته است، نتیجه گرفته می­شود که میزان تاثیر کاهش صدا از منبع خطی و نقطه­ای توسط کمربندهای سبز مشابه است. با این وجود، تحقیقات زیادی در رابطه با کاهش صوت توسط منبع خطی توسط کمربندهای سبز مورد نیاز خواهد بود که ممکن است نقش مهمی در کاهش صدای ترافیکی داشته باشند.

 

                                                                                   شکل 1- طراحی تجربی (Fang & Lin 2003).

 

شکل 2- مقطع طولی طرح آزمایشی( Fang & Lin 2003).

 

در پژوهش دیگر انجام گرفته توسط   Fand & lin(2005) ،6 نوع کمربند سبز که معمولا به عنوان لبه در تایوان رایج بودند، برای این مطالعه انتخاب شدند.که در این روش خط مرکزی عمود بر روی کمربندهای سبز کشیده شده بود.2 خط عرضی A و B، از هر طرف 2.5 متر دورتر از خط مرکزی ترسیم شده بودند. بطور کلی این روش شبیه روش Fand & Lin در سال 2003 می­باشد. مدل رگرسیون چندگانه براساس اطلاعاتی که برای نشان دادن اهمیت فاکتورهای متعدد کمربند سبز که در کاهش صدا نقش داشتند، ایجاد شد. در این مدل، فاکتور وابسته کاهنده نسبی و فاکتورهای مستقل دید، ارتفاع درخت، پهنای کمربند، ارتفاع گیرنده و منبع صدا و فاصله بودند. متعاقبا 5 فاکتور( فاکتورهای مستقل) در مدل رگرسیون ترکیب شدند، تا حدی که واحدهای پارامتریک ترکیب شده از بین رفت و 3 پارامتر بدون بعد بدست آمد. در این پژوهش انتخاب درخت دم اسبی به عنوان کمربند سبز ، به عنوان یک نمونه با ارتفاع کم منبع صدا و گیرنده ، بیشترین کاهش صدا را ایجاد نمود. که با استفاده از این روش اثر کاشت تک گونه مانند دم اسبی در کاهش صدا نسبت به کاشت­های متنوع و با ترکیب مختلف روشن شده و کاشت تک گونه­ای بیشترین تاثیر را در کنترل و کاهش صدای ناخواسته نشان داد. بنظر می­رسد که این روش دقت قابل توجهی در اندازه­گیری تاثیر ویژگی­های درختان مختلف در کنترل صدا داشته باشد و می­توان انتخاب گونه­ها را دقیق­تر و با فاصله­های موثر انجام داد. اگرچه کاهش صوت توسط یک دیوار محکم به وسیله ضوابط فردل[9] ارزیابی شده است (27)، اما مزیت این روش استفاده از روش متفاوت و کمربندهای سبز که شکاف­های بسیاری بجای یک سطح جامد دارند می­باشد. ﹶh  در این پژوهش برای تعین منطقه سایه، ﹶd  تعیین موقعیت گیرنده در رابطه با منطقه سایه و ﹶm  میزان تخلخل کمربندهای سبز را نشان می­دهد که در واقع می­توان با ترکیب سه پارامتر بدون بعد در نقشه، کاهش صوت ایجاد شده توسط کمربندهای سبز را به طور موثری پیش بینی کرد.

تحقیق دیگری دید را بر روی خط عرضی مطابق روش (1946) Eyring و (1963) Embelton اندازه می­گیرد.  یک فرد در جلوی کمربند سبز می­ایستد و فرد دیگر درون کمربند سبز بر روی خط عرضی قدم می­زند تا زمانیکه فرد ایستاده در لبه نتواند او را ببیند. فاصله بین دو شخص زمانی­که فرد دوم دیده نمی­شود، اندازه گرفته می­شود. متوسط فاصله 3 بار بر روی خط عرضی اندازه­گیری شده است، هر خط در هر کمربند به عنوان واحد دید تلقی می­شود. سپس روش نورافکن برای اندازه­گیری دید مورد استفاده قرار گرفت. سپس فاصله مابین گیرنده و نورافکن اندازه­گیری می­شود. متوسط فاصله 6 بار بر روی خط عرضی اندازه­گیری شد تا واحد اندازه­گیری دید نامیده ­شود. دقت روش نورافکن 0.1 بود.  مقایسه دو روش و نتایج بدست آمده نشان داد که تفاوت مابین دو روش تقریبا 0.5 متر است. این آزمایش نشان داد که روش دید قابل اعتماد است. اساس سنجش در این روش براساس عمق دید بوده است و بنظر می­رسد که این روش از دقت کمتری نسبت به روش­های قبلی برخوردار باشد.

 

 

شکل 3- دیاگرام طرح آزمایشی: (a) پلان طرح آزمایشی (Fang & Lin 2005).

 

 

شکل 4- دیاگرام طرح آزمایشی : (b) برش طولی طرح  آزمایشی( Fang & Lin 2005).

 

در پژوهش دیگری فیلم­هایی از خیابان پر سر و صدا ( شلوغ) و نزدیک به فضای سبز با استفاده از Videocon دیجیتالی گرفته شد. (SONY DCR-PC300K) سر و صدای محیط با استفاده از یک صوت سنج اندازه­گیری شد. صوت توسط AWA6290A کانال چندگانه صوت و آنالیزور ارتعاش شبیه سازی شد (Aihua Co, Ltd, Hangzhou, China). فیلم ها از طریق عینک­های ویدئویی نمایش داده شد و صدای ضبط شده  نیز پخش شد. روش­های ارزیابی تحقیقات قبلی ، عمدتا کیفی و انتزاعی از جمله مشاهدات، گزارش­های شخصی، پرسشنامه و مصاحبه بودند. در این آزمایش، الکتروانسفالوگرام برای کسب پاسخ­های عاطفی برای ارزیابی کیفی پرسشنامه انتخاب شد. نمونه صحنه ترافیک خودروها را در یک سایت و منظره پوشش گیاهی در سایت دیگری ثبت شد. هر دو از نمونه ویدئوها به کلیپ های سه دقیقه­ای تغییر داده شدند. میزان صوت حاصل از سایت اول(A) 68.8 دسی بل و صوت سایت دوم(B) تقریبا 62.9 دسی بل بود. آزمایشات آزمایشگاهی با تکمیل کردن پرسشنامه توسط افراد مورد آزمایش آغاز شد. در پرسشنامه آیتم­های چندگزینه­ای و عکس­های معنادار ابزار اصلی پرسش سوال بود.

 

 

 

شکل 5- دیاگرام منطقه A و B که در پرسشنامه توصیف شده است را نشان می­دهد(7).

 

 

نتایج بدست آمده از پرسشنامه نشان داد که 75% پاسخ دهندگان تصور می­کنند که صدا در محیط زندگیشان متفاوت تر و قابل تحملتر است. در حالیکه 17.5% آنها از صدای محیط آشفته شده و نتوانستند تحمل کنند و 7.5% باقی مانده تصور می­کنند که صدا آشفته کننده و در آن موقع برایشان آزاردهنده بوده است. بالاترین میزان رضایت مابین آزمایش شوندگان توسط دانشجویانی که در کمپ زندگی می­کردند به دست آمد . به نظر می­رسد که دانشگاه آرام­تر و امن­تر از محیط های شهری دیگر است. می­توان نتیجه گرفت که به احتمال زیاد شبیه­سازی یک ابزار معتبر برای ارزیابی قدرت تجدیدپذیری منظر است. که با هدف بهبود ارائه محرک­های واقعی محیط زیست است. مقدار EEG[10] مشاهده شده نشان می­دهد که پوشش­های گیاهی به طور قابل توجهی استرس روانی را کاهش می­دهند، یک مثال مهم از تاثیرات تجدید کنندگی فضاهای سبز در فرآیندهای فیزیولوژیکی و روانی انسان است. بنابراین پاسخ­های روانشناسی به طور قابل توجهی با محرک­های محیطی مرتبط هستند. همچنین تاثیر عناصر طبیعی در کاهش صدای مورد بررسی قرار گرفته نشان می­دهد که مابین جذابیت­های بصری مناظر در محیط پر سر و صدا و مشاهده محله­های بالادست ارتباط وجود دارد. نتایج این تحقیقات حاکی از اثر متعادل کنندگی پوشش­های گیاهی در پاسخ­ به سرو صدای محیطی هستند.

 

بحث و نتیجه گیری

امروزه صدا به عنوان یک موضوع پژوهشی مهمی که در حوزه علوم زیست محیطی شهری به طور فزاینده­ای در حال افزایش است، مطرح شده است.همچنین علاقه به کاهش صدا در جاده­ها در طولانی مدت وجود داشته است. با اینکه اثرات گیاهان بطور پراکنده­ در تحقیقات مختلفی بر روی کاهش صدا اندازه­گیری شده است ولی تاثیر زیبایی بصری گونه­ها در افزایش تحمل افراد و همچنین ویژگی­های گونه­ها در قدرت جذب صداها همچنان بعنوان پرسش باقی مانده است. این تحقیق سعی می­کند تا با بررسی مناسبترین روش برای اندازه­گیری ویژگی­های درختان در کمربندهای سبز برای کاهش صدا انجام دهد. همچنین بسیاری از تحقیقات صورت گرفته نشان می­دهد که کاهش صدا در جاده­های پر ترافیک توسط کمربندهای سبز باریک بیشتر محدود شده است و می­تواند به عنوان خدمات اکوسیستمی مرتبط در نظر گرفته شود (28). همچنین پژوهش­ها به طور فزاینده­ای  با عناصر دیداری و شنیداری در محیط­های شهری در ارتباط هستند. در پژوهش تامورا توانایی مناظر مختلف برای نتیجه­گیری از احساسات آزاردهنده مورد بررسی قرار داده است (29). نتایج بدست آمده نشان می­دهد که احساس دلخوری ترکیبی از هر دو عامل شنیداری و دیداری است. ویولن، لاواندیر و دریک تاثیرات مجموعه­های بصری بر روی میزان صدا در محیط­های شهری را مورد آزمایش قرار دادند و نتایج بدست آمده نشان داد که تاثیر دیدن بسیار با اهمیت و چند بعدی است (30). ژئو  و هوکائو به این نتیجه رسیدند که مناطق با تصاویر بصری طبیعی اما پر سرو صدا با سیستم حمل ونقل و فعالیت­های انسانی، قادرند اطلاعات بصری بدست آمده را با درک بخش وسیعی از صوت تغییر دهند (31). ارتفاع درخت و عرض پهنای کمربندهای سبز رابطه مثبت و دید یک رابطه منفی با کاهنده نسبی دارد. در کمربندهای سبز زمانیکه نسبت گیرنده و ارتفاع منبع صدا به ارتفاع درخت 1:6:6 یا 1:3:3 باشد کاهش صوت موثری را در فاصله هشت برابری از ارتفاع درخت می­توان انتظار داشت.

بنظر می­رسد که عناصر سبز می توانند با نقش زیباشناختی خود مقاومت افراد در برابر صوت ها را افزایش می­دهد. با در نظر گرفتن این فرض، تحقیق حال حاضر علاوه بر سنجش کاهش صوت از طریق گیاهان بلکه تاثیر جذابیت­های بصری بر روی تحمل و جذب صداهای مزاحم از طریق مردم را مورد مطالعه قرار می­دهد و  نتایج این تحقیق می­تواند ارزش ویژگی­های مهم بصری گونه­های سبز و ارتباط آن با ارزش تحمل افراد بر روی صداها مزاحم و همچنین کاهش استرس ناشی از این صداها را در انسان بررسی می­کند.

دستورالعمل ترویجی

جهت کاهش آلودگی صوتی در محیط های شهری موارد ذیل توصیه می­شود:

1) استفاده از کمربندهای سبز در شاهراه­ها، خیابان­ها می­تواند به عنوان عامل محافظت کننده اماکن مسکونی از آلودگی صدای ناشی از تردد انواع وسایط نقلیه باشد.

2) درختان همیشه سبز (بداغ، خرزهره، درخت سه رنگ،  بامبو، درختچه سه رنگ، سدر دئودار) ، نظم و ترتیب قرارگیری و تراکم گیاهان در کاهش میزان صوت  در محیط تاثیرگذار هستند.

3) انتخاب درخت دم اسبی به عنوان کمربند سبز ، به عنوان یک نمونه با ارتفاع کم منبع صدا و گیرنده ، بیشترین کاهش صوت را فراهم می­کند. درنتیجه استفاده از این روش اثر کاشت تک گونه مانند دم اسبی در کاهش صدا نسبت به کاشت­های متنوع و با ترکیب مختلف روشن شده و کاشت تک گونه­ای بیشترین تاثیر را در کنترل و کاهش صدای ناخواسته دارد.

4) شبیه­سازی یک ابزار معتبر برای ارزیابی قدرت تجدیدپذیری منظر است. که هدفش بهبود ارائه محرک­های واقعی محیط زیست است. به طوری­که، پوشش­های گیاهی قادرند به طور قابل توجهی استرس روانی را کاهش ­دهند.

 

منابع

1-      Wrightson K (2000). An introduction to acoustic ecology. Soundscape: The Journal of Acoustic Ecology .1: 10–13.

2-      Stansfeld Stephan , Matheson Mark (2003). Noise pollution: non-auditory effects on health. British Medical Bulletin. 68: 243–257

3-      Pudjowati U.R, Yanuwiyadi  B, Sulistiono  R, Suyadi (2013). Estimation of Noise Reduction by Different Vegetation Type as a Noise Barrier: A Survey in Highway along Waru – Sidoarjo in East Java, Indonesia . International Journal Of Engineering And Science. Vol.2, Issue11: 20-25 .

4-      Pijanowski Bryan C, Villanueva-Rivera Luis j, Dumyahn sarah L, Farina Almo, Krause Bernie L, Napoletano Brian m, Gage stuart h,  Pieretti Nadia (2011). Soundscape Ecology: The Science of Sound in the Landscape. 61 (3).

5-      Khilman T (2004). Noise pollution in cities, Curitiba and Göteborg as examples’, in: Proceedings of the Seminar Environmental Aspects of Urbanization — Seminar in Honor of Dr. Mostafa Kamal Tolba, Gothenburg, Sweden, in CD.

6-      Yılmaz H, Ozer S (1998). Evaluation of noise pollution in the respect of landscape planning and solution proposals. Atatürk Univ Agric Faculty Journal. 28(3): 515-53.

7-      Yang Fan, Bao  Zhi Yi, Zhu Jun Zhu ( 2011). An Assessment of Psychological Noise Reduction by Landscape Plants, Int. J. Environ. Res. Public Health. 8: 1032-1048.

8-      Hami A (2009). Users’ Preferences of Usability of Urban Parks in Tabriz, Iran (Unpublished thesis). Universiti Putra Malaysia.

9-      Hami A, Suhardi M, Manohar M, Shah hosseini H (2011). Users’ preferences of usability and sustainability of old urban park in Tabriz, Iran, Australian Journal of Basic and Applied Sciences.11 (5):1899-905.

10-  Grey G.W, Deneke  F.J (1978). Urban Forestry (John Willey and Sons, New York).

11-  Egan, M.D  )1976 .( Concept in Architectural Acoustics (Mc-Graw Hill Inc, United States of America).

12-  عرفانی محمد (1387). آلودگی صوتی و روش­های کنترل آن با تاکید بر طراحی فضای سبز. معاون فنی اداره کل حفاظت محیط زیست خراسان شمالی. 77 صفحه.

13-  Evans G.W, Hygge S (2000). Noise and performance in children and adults. In Prasher D, (Eds.), Handbook of Noise and Health.

14-  Hong J. Y, Jeon J. Y (2017). Exploring spatial relationships among soundscape variables in urban areas: A spatial statistical modelling approach. Landscape and Urban Planning.157: 352–364.

15-  Langdon F.J (1976). Noise nuisance caused by road traffic in residential areas: Part I and II. Journal of Sound and Vibration. 47: 243–282.

16-  Anderson L.M, Mulligan B.E, Goodman L.S (1984). Effects of vegetation on human response to     sound. Journal of Arboriculture 10(2).

17-  Nasiri Mehran , Fallah Asghar, Nasiri Behnam (2015). The Effects of tree species on reduction of the rate of noise pollution at the edge of hyracanian forest roads, Environmental Engineering and Management Journal. 14(5):1021-1026.

18-  Lyon R (1977). Evaluating Effects of Vegetation on the Acoustical Environment by Physical Scale Modeling, Proc. of the Conference on Metropolitan Physical Environment, USDA Forest Service General Technical Report.

19-  Tang S, Ong P, Woon H (1986). Monte-Carlo simulation of sound-propagation through leafy foliage using experimentally obtained leaf resonance parameters, Journal of the Acoustical Society of America. 80: 1740–1744.

20-  Van Renterghem T, Botteldooren D, Verheyen K (2012). Road traffic noise shielding by vegetation belts of limited depth, Journal of Sound and Vibration. 331: 2404–2425.

21-  مجنونیان هنریک (1369). درختان و محیط زیست. انتشارات سازمان حفاظت از محیط زیست.

22-  Kragh J. (1981). Road traffic noise attenuation by belts of tress, Journal of Sound and Vibration. 74(2): 235-241.

23-  Cook D.I, Haverbeke D.F.V (1974). Trees and shrubs for noise abatement. University of Nebraska College of Agriculture Experiment Station Bulletin, RB 246.

24-  Eyring C.F (1946). Jungle acoustics. J. Acoustic. Soc. Am. 18 (2): 257–270.

25-  Fang Fang Chih, Ling Der-Lin (2005). Guidance for noise reduction provided by tree belts. Landscape and Urban Planning. 71: 29–34.

26-  ملکی کبری، حسینی سید محسن، ورامش سعید (1387). اهمیت فضای سبز شهری در کاهش آلودگی صوتی، همایش ملی سوخت انرژی محیط زیست.

27-  Beranek L.L, Vèr I.L (1992). Noise and Vibration Control Engineering. Wiley/ Interscience, New York.

28-  Beranek L.L, Vèr I.L (1976). Noise and Vibration Control Engineering: Principles and Applications. John Wiley & Sons, Inc., New York.

29-  Tamura A (2002). Recognition of sounds in residential areas—an indicator of our ambiguous sound environment. J. Asian Architect. Build. Eng. 48: 41-48.

30-  Viollon S, Lavandier C, Drake C (2002). Influence of visual setting on sound ratings in an urban environment. Appl. Acoust. 63: 493-511.

31-  Ge J, Hokao K (2005). Applying the methods of image evaluation and spatial analysis to study the sound environment of urban street areas. J. Environ. Psychol. 25: 455-466.

32-  Hunashal Rajiv B,  Patil Yogesh B. .(2012). Assessment of Noise Pollution Indices in the City of Kolhapur, India. Procedia - Social and Behavioral Sciences. Volume 37:448-457

33-  Young,Joo Jin , Jeon Yong(2017). Exploring spatial relationships among soundscape variables in urban areas: A spatial statistical modelling approach. Landsc Urban Plan. Volume 157 352-364

34-  Fang, Zhiyi, Zhujun, Jiani(2010). The investigation of noise attenuation by plants and corresponding Noise-Reducing Spectrum. J Environ Health.;72(8):8-15.

35-  Chih-FangFangDer-LinLin.(2003). Investigation of the noise reduction provided by tree belts. Landsc Urban Plan :187-195



1- استادیار گروه مهندسی فضای سبز، دانشکده کشاورزی ،دانشگاه تبریز

2- دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی فضای سبز، دانشگاه تبریز

 

[3]- Assistant Professor, Department of Landscape: Architecture, Faculty of Agriculture, University of Tabriz, Boulevard of 29 Bahman, Tabriz, Iran, * (Corresponding author)

[4]- Master student of Landscape: Architecture, Faculty of Agriculture, University of Tabriz, Iran,

1- Sycle per second

2- Biophony

3- Geophony

4- Anthrophony

1- Fresnel number ( F= a2/Lλ)

 

 1- Electroencephalogram

1-      Wrightson K (2000). An introduction to acoustic ecology. Soundscape: The Journal of Acoustic Ecology .1: 10–13.
2-      Stansfeld Stephan , Matheson Mark (2003). Noise pollution: non-auditory effects on health. British Medical Bulletin. 68: 243–257
3-      Pudjowati U.R, Yanuwiyadi  B, Sulistiono  R, Suyadi (2013). Estimation of Noise Reduction by Different Vegetation Type as a Noise Barrier: A Survey in Highway along Waru – Sidoarjo in East Java, Indonesia . International Journal Of Engineering And Science. Vol.2, Issue11: 20-25 .
4-      Pijanowski Bryan C, Villanueva-Rivera Luis j, Dumyahn sarah L, Farina Almo, Krause Bernie L, Napoletano Brian m, Gage stuart h,  Pieretti Nadia (2011). Soundscape Ecology: The Science of Sound in the Landscape. 61 (3).
5-      Khilman T (2004). Noise pollution in cities, Curitiba and Göteborg as examples’, in: Proceedings of the Seminar Environmental Aspects of Urbanization — Seminar in Honor of Dr. Mostafa Kamal Tolba, Gothenburg, Sweden, in CD.
6-      Yılmaz H, Ozer S (1998). Evaluation of noise pollution in the respect of landscape planning and solution proposals. Atatürk Univ Agric Faculty Journal. 28(3): 515-53.
7-      Yang Fan, Bao  Zhi Yi, Zhu Jun Zhu ( 2011). An Assessment of Psychological Noise Reduction by Landscape Plants, Int. J. Environ. Res. Public Health. 8: 1032-1048.
8-      Hami A (2009). Users’ Preferences of Usability of Urban Parks in Tabriz, Iran (Unpublished thesis). Universiti Putra Malaysia.
9-      Hami A, Suhardi M, Manohar M, Shah hosseini H (2011). Users’ preferences of usability and sustainability of old urban park in Tabriz, Iran, Australian Journal of Basic and Applied Sciences.11 (5):1899-905.
10-  Grey G.W, Deneke  F.J (1978). Urban Forestry (John Willey and Sons, New York).
11-  Egan, M.D  )1976 .( Concept in Architectural Acoustics (Mc-Graw Hill Inc, United States of America).
12-  عرفانی محمد (1387). آلودگی صوتی و روش­های کنترل آن با تاکید بر طراحی فضای سبز. معاون فنی اداره کل حفاظت محیط زیست خراسان شمالی. 77 صفحه.
13-  Evans G.W, Hygge S (2000). Noise and performance in children and adults. In Prasher D, (Eds.), Handbook of Noise and Health.
14-  Hong J. Y, Jeon J. Y (2017). Exploring spatial relationships among soundscape variables in urban areas: A spatial statistical modelling approach. Landscape and Urban Planning.157: 352–364.
15-  Langdon F.J (1976). Noise nuisance caused by road traffic in residential areas: Part I and II. Journal of Sound and Vibration. 47: 243–282.
16-  Anderson L.M, Mulligan B.E, Goodman L.S (1984). Effects of vegetation on human response to     sound. Journal of Arboriculture 10(2).
17-  Nasiri Mehran , Fallah Asghar, Nasiri Behnam (2015). The Effects of tree species on reduction of the rate of noise pollution at the edge of hyracanian forest roads, Environmental Engineering and Management Journal. 14(5):1021-1026.
18-  Lyon R (1977). Evaluating Effects of Vegetation on the Acoustical Environment by Physical Scale Modeling, Proc. of the Conference on Metropolitan Physical Environment, USDA Forest Service General Technical Report.
19-  Tang S, Ong P, Woon H (1986). Monte-Carlo simulation of sound-propagation through leafy foliage using experimentally obtained leaf resonance parameters, Journal of the Acoustical Society of America. 80: 1740–1744.
20-  Van Renterghem T, Botteldooren D, Verheyen K (2012). Road traffic noise shielding by vegetation belts of limited depth, Journal of Sound and Vibration. 331: 2404–2425.
21-  مجنونیان هنریک (1369). درختان و محیط زیست. انتشارات سازمان حفاظت از محیط زیست.
22-  Kragh J. (1981). Road traffic noise attenuation by belts of tress, Journal of Sound and Vibration. 74(2): 235-241.
23-  Cook D.I, Haverbeke D.F.V (1974). Trees and shrubs for noise abatement. University of Nebraska College of Agriculture Experiment Station Bulletin, RB 246.
24-  Eyring C.F (1946). Jungle acoustics. J. Acoustic. Soc. Am. 18 (2): 257–270.
25-  Fang Fang Chih, Ling Der-Lin (2005). Guidance for noise reduction provided by tree belts. Landscape and Urban Planning. 71: 29–34.
26-  ملکی کبری، حسینی سید محسن، ورامش سعید (1387). اهمیت فضای سبز شهری در کاهش آلودگی صوتی، همایش ملی سوخت انرژی محیط زیست.
27-  Beranek L.L, Vèr I.L (1992). Noise and Vibration Control Engineering. Wiley/ Interscience, New York.
28-  Beranek L.L, Vèr I.L (1976). Noise and Vibration Control Engineering: Principles and Applications. John Wiley & Sons, Inc., New York.
29-  Tamura A (2002). Recognition of sounds in residential areas—an indicator of our ambiguous sound environment. J. Asian Architect. Build. Eng. 48: 41-48.
30-  Viollon S, Lavandier C, Drake C (2002). Influence of visual setting on sound ratings in an urban environment. Appl. Acoust. 63: 493-511.
31-  Ge J, Hokao K (2005). Applying the methods of image evaluation and spatial analysis to study the sound environment of urban street areas. J. Environ. Psychol. 25: 455-466.
32-  Hunashal Rajiv B,  Patil Yogesh B. .(2012). Assessment of Noise Pollution Indices in the City of Kolhapur, India. Procedia - Social and Behavioral Sciences. Volume 37:448-457
33-  Young,Joo Jin , Jeon Yong(2017). Exploring spatial relationships among soundscape variables in urban areas: A spatial statistical modelling approach. Landsc Urban Plan. Volume 157 352-364
34-  Fang, Zhiyi, Zhujun, Jiani(2010). The investigation of noise attenuation by plants and corresponding Noise-Reducing Spectrum. J Environ Health.;72(8):8-15.
35-  Chih-FangFangDer-LinLin.(2003). Investigation of the noise reduction provided by tree belts. Landsc Urban Plan :187-195